Sześciouszka

Makak sześciouхий — którego nie należy mylić z Makakiem Królem (獼猴王), jednym z siedmiu mędrców (七聖) Bractwa Przysięgłych Braci, do którego należy Sun Wukong — jest według Buddy jednym z czterech duchowych naczelnych, które nie należą do żadnej z dziesięciu kategorii, do których zaliczane są wszystkie istoty we wszechświecie. Pozostałe trzy to inteligentna kamienna małpa (靈明石猴), pawian czerwonopupowy (赤尻馬猴) i gibon o połączonych ramionach. Budda twierdzi również, że sześcioucha małpa jest „prawie wszechwiedząca” (dzięki sześciu uszom, które podsłuchują wiele informacji z daleka i bliska), „zna przeszłość i przyszłość” oraz „rozumie wszystkie rzeczy”. Ponieważ zarówno on, jak i Sun Wukong są duchowymi naczelnymi, ich moce i zdolności są porównywalne. Mając nadzieję na zastąpienie Sun Wukonga i zdobycie jego nagród od Buddy, sześcioucha małpa po raz pierwszy pojawia się w Xiliang (西粱) pod postacią Sun Wukonga. Odurzył Tang Sanzanga i ukradł bagaż oraz dokumenty, które zabrał do Góry Kwiatowo-Owocowej, aby założyć własną grupę pielgrzymów. Walczył z prawdziwym Sun Wukongiem i żadnemu z nich nie udało się pokonać przeciwnika. Nikt nie jest w stanie odróżnić prawdziwego Sun Wukonga od fałszywego – zaklęcie sześciouchego makaka jest tak skuteczne, że reaguje on również na „Sutrę bólu głowy”, uniemożliwiając pielgrzymom odróżnienie go od Sun Wukonga – dopóki obaj nie pojawiają się przed Buddą, który opowiada im o czterech duchowych naczelnych. Sześcioucha małpa próbuje uciec, gdy słyszy, jak Budda mówi o jego prawdziwej tożsamości, ale Budda uwięził go pod gigantyczną złotą miską na jałmużnę. Małpa zostaje następnie zabita przez Sun Wukonga.

Nazwa sześcioucha makaka jest prawdopodobnie nawiązaniem do starego powiedzenia, że „tajemnica nie jest bezpieczna między sześcioma uszami”; uważa się również, że jego imię nawiązuje do koncepcji Āyatana (sześciu zmysłów w filozofii buddyjskiej). Uważa się również, że sześcioucha makaka reprezentuje dwulicowość/dwuznaczność samego Sun Wukonga. Hongmei Sun twierdzi, że zabicie przez Sun Wukonga swojego rówieśnika, rywala i sobowtóra jest „skrajną sprzecznością”, zwłaszcza że sześciouchy makak został już uwięziony przez Buddę, co stanowi paralelę do schwytania samego Wukonga we wczesnych rozdziałach powieści. Dla Wukonga sześcioucha małpa reprezentuje „potwora w nim samym”, „jaźń, której granice właśnie zostały określone”, a jej eliminacja symbolizuje osobisty postęp Wukonga w osiągnięciu buddyzmu i wolności. Historia ta została również zinterpretowana w kategoriach buddyjskich. Rozdział 58 nosi tytuł „Dwa umysły powodują zamieszanie we wszechświecie...” (二心攪亂大乾坤) i zawiera wiersz, który zaczyna się od słów „Jeśli ktoś ma dwa umysły, sprowadzi na siebie nieszczęście” (人有二心生禍災). Małpa symbolizuje umysł w chińskim buddyzmie, a dwie małpy są prawdopodobnie metaforami zhenxin (真心; „prawdziwy umysł”) i wangxin (妄心; „fałszywy umysł”), które są przeciwstawne, ale nie do odróżnienia – ponieważ w rzeczywistości są jednym. W tym sensie zabicie sześciouchą małpą jednym szybkim ciosem pozwala Wukongowi rozpoznać „prawdziwą jedność”, czyli tathātā, swojej natury. Hoong Teik Toh uważa, że ten epizod wywodzi się z indyjskiego eposu Ramajana (który zawiera historię braci Vali i Sugriva, którzy podczas walki wydają się nie do odróżnienia dla Ramy), ale nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie tej tezy.